Ultima Thule - het verre noorden

 
     
     
 


In 1910 vestigde de Deense ontdekkingsreiziger Knud Rasmussen (1879-1933) een kleine basis in het noordwesten van het immens grote eiland Groenland.
De vestiging, die hoofdzakelijk werd bevolkt door eskimo's, diende als uitvalsbasis voor diverse pool-expedities tussen 1912 en1924.
Rasmussen noemde de basis "Thule", naar de Grieks mythologische uitdrukking "ultima thule", wat zoveel betekende als het meest noordelijk gelegen bewoonde gebied.
 

 
     
 


 
Knud Rasmussen (1879-1933) maakte samen met Peter Freuchen 7 wetenschappelijke poolexpedities, niet alleen om het terrein te verkennen, maar ook om kennis te verwerven over de culturen, de verhalen, de sprookjes en legendes van de eskimo's.

Hij in 1933 tijdens zijn zevende expeditie aan een combinatie van longontsteking en voedselvergiftiging.

 




Het huidige plaatsje Thule gezien vanuit een vliegtuig

 
 
 

De postzegels van Thule

 
 

 
 
Filatelistisch is Thule alleen interessant door de uitgifte van bovenstaande 5 postzegels,  die in gebruik waren van 10 augustus 1935 tot 31 juli 1937.
De zegels, uitgegeven precies 25 jaar na de oprichting van Thule door Rasmussen, tonen de volgende afbeeldingen:

10 re: portret van Knud Rasmussen
15 re: de Deense vlag
30 re: walrussen
25 re: eerste vestiging van Thule bij Cape York
45 re: Cape York

U vindt deze zegels in de Michel catalogus achter Groenland. De oplage zou slechts uit 250.000 series bestaan. In de Yvert catalogus zijn ze niet te vinden.
Dat is ook niet zo verwonderlijk, want eigenlijk zijn het priv uitgaven van het Koninklijk Groenlands Handelskantoor dat n keer per jaar met een schip voor portvrij briefvervoer tussen Groenland en Denemarken (en omgekeerd) moest zorgen. De zegels werden meestal in combinatie met gewone Deense postzegels gebruikt.

In 1946 echter werden de Thule zegels aan het filatelie-loket in Kopenhagen verkocht aan filatelisten en dit betekende in feite een pseudo-erkenning als "postzegels".
 

 
 
 

De hierboven afgebeelde postzegels van Thule werden allemaal gestempeld op 7-7-1937, drie weken voordat ze ongeldig werden verklaard.
Op 1 augustus 1937 werd het portvrijdom Groenland-Denemarken opgeheven.
Na 1 augustus 1937 mochten dus nog uitsluitend Deense postzegels worden gebruikt.

Vanaf 1 december 1938 komen er postzegels met het opschrift Grnland.
Op 21 juni 1985 krijgt Groenland een autonome postadministratie, waarbij de landsnaam "Kalaallit Nunaat Gronland" wordt ingevoerd.
 
 
 


Straatje in de plaats Thule


Detailkaartje omgeving Thule


US Air Force Thule Air Base (Dundas)(1983)

 
     
  Tot slot nog een aardige bijzonderheid over Thule. In de huidige atlassen komt de ligging van (de plaats) Thule niet meer overeen met de oorspronkelijke vestiging.
Daar werd namelijk in de tweede wereldoorlog een Amerikaans legersteunpunt (Dundas) opgericht. De bevolking werd geevacueerd en moest verhuizen naar de nieuwe
plaats Thule, ongeveer 120 kilometer noordelijker (zie kaartje hierboven).
De Amerkaanse Thule Air Base (of Pituffik in de eskimo-taal) onderhoudt een helicopter verbinding met Thule (nu Qaanaak in de eskimo-taal).
Het verhaal doet ook de ronde dat de poolberen en de walrussen op eigen houtje gevlucht zijn naar het noorden, vanwege de geluidshinder van de Amerikaanse vliegtuigen.
 
 
 


Op sommige avonturiers heeft Groenland een bepaalde aantrekkingskracht,
zoals hier bij de Nederlandse schrijver Jan Cremer.
Jan Cremer bezocht Thule in 1972.

 
     
 
Bronnen:   Filatelie Encyclopedie, Encarta-98, diverse catalogi, Internet, en toeristische informatie uit Thule.
 
 
 
   

De volgende "Cartoon" van Monty Wedd trof ik aan op de site:

http://www.philatelicdatabase.com/history/thule-local-posts/

Het geeft een leuke uiteenzetting over het ontstaan van de nederzetting Thule en de eerste postzegels.

 

Terug naar Overzicht Artikelen